Split Payment / MPP — praktyczny przewodnik 2026

Czym jest Split Payment

W standardowej fakturze VAT płacisz pełną kwotę brutto (netto + VAT) jednym przelewem na konto kontrahenta. W mechanizmie podzielonej płatności:

• Kwota netto trafia na zwykłe konto kontrahenta
• Kwota VAT trafia na specjalne konto VAT kontrahenta
• Z konta VAT można płacić tylko VAT (do urzędu lub innym kontrahentom za VAT z ich faktur)

Cel: walka z karuzelami VAT i wyłudzeniami. Pieniądze VAT „nie krążą" w wolnym obrocie.

MPP obowiązkowy — kiedy

Split Payment jest obowiązkowy jeśli spełnione SĄ OBA warunki:

1. Faktura > 15 000 zł brutto
2. Towar/usługa z listy wrażliwej (Załącznik 15 ustawy o VAT)

Lista wrażliwa obejmuje m.in.:

• Stalowe i żelazne odpady
• Aluminium, miedź, ołów, inne metale
• Telefony komórkowe, laptopy, tablety, konsole
• Procesory, dyski twarde, RAM
• Paliwa płynne (benzyna, olej napędowy)
• Odzież, obuwie
• Roboty budowlane (m.in. Roboty wodno-kanalizacyjne, instalacje)

MPP dobrowolny — kiedy się opłaca

Nawet bez obowiązku możesz płacić w MPP. Korzyści dla nabywcy:

• Brak solidarnej odpowiedzialności — jeśli sprzedawca okaże się oszustem VAT, Ty nie odpowiadasz
• Brak ryzyka karuzeli VAT — system blokuje obrót VAT-em
• Lepsza weryfikacja — niektórzy klienci wymagają MPP od wszystkich dostawców

Korzyści dla sprzedawcy: brak — sprzedawca nigdy nie chce MPP, bo jego pieniądze VAT są zablokowane na koncie VAT.

Konto VAT — jak działa

Konto VAT to specjalne, oddzielne konto, otwierane razem z głównym kontem firmowym. Operacje:

Wpływy na konto VAT:

• VAT z faktur sprzedażowych otrzymywanych w MPP

Wypłaty z konta VAT (ograniczone):

• VAT do urzędu skarbowego (zaliczka, deklaracja)
• VAT do innych kontrahentów (płatność za VAT z ich faktur w MPP)
• Wnioski o uwolnienie środków (długa procedura, US musi się zgodzić)

Konto VAT NIE służy do płacenia za towary, pensji, kredytów — wyłącznie VAT.

Sankcje za błędy

Brak MPP gdy obowiązkowy:

• Sprzedawca: dodatkowe zobowiązanie podatkowe = 30% kwoty VAT z faktury
• Nabywca: utrata prawa do KUP całej faktury (nie tylko VAT-u!) — może oznaczać dziesiątki tysięcy zł

Błędy w opisie: brak adnotacji „mechanizm podzielonej płatności" na fakturze gdy obowiązkowy = dodatkowe zobowiązanie.

Praktyka: system bankowy (większość banków) automatycznie sugeruje MPP dla faktur z listy wrażliwej. Korzystaj z tego.

Najczęstsze pytania